CONTACT | SITEMAP | COLOFON 

WAT IS ORTHODONTIE?

Orthodontie is een specialisme in de tandheelkunde. De term orthodontie komt van de Oudgriekse woorden orthos (recht) en odontos (tand).

Letterlijk vertaald, het houdt zich bezig met het optimaliseren van de stand van tanden, kiezen in de kaken. Maar de orthodontist doet veel meer dan alleen tanden recht zetten. Hij/zij houdt zich ook bezig met het beïnvloeden van de groei van kaken zodat een harmonieus gelaat ontstaat en het gebit goed kan functioneren . Orthodontische afwijkingen zijn grofweg in te delen in twee categorieën: afwijkingen die het gevolg zijn van een verkeerde groei van de kaken en afwijkingen die te maken hebben met een onregelmatige stand van het gebit. Veel patiënten hebben een combinatie van beide.

De vorm van tanden, kiezen en kaken is gedeeltelijk erfelijk vastgelegd. Aangeboren afwijkingen, zoals schisis (hazenlip) of een overmatige groei van de onderkaak (centenbak), kunnen de ontwikkeling van het gebit en kaken verstoren, maar dit geldt ook voor invloeden van buitenaf. Tijdens de groeiperiode kunnen mondgewoonten de vorm van de kaken en de stand van de kiezen en tanden veranderen. Veel voorkomende gewoonten zijn het duimzuigen en het tongpersen. Ook tandheelkundige en medische ingrepen of verwondingen door een ongeval kunnen de ontwikkeling van het gebit en de groei van de kaken belemmeren. Een veel voorkomend voorbeeld is het voortijdige verlies van een melktand of melkkies door een ingreep of valpartij (denk aan zwembad of trampoline!), waardoor de overige tanden en kiezen opschuiven en latere, blijvende tanden te weinig ruimte krijgen.

De orthodontist is de specialist als het gaat om rechte tanden, een mooie lach en een goed functionerend gebit. Gebruik bij problemen de kennis en ervaring van de orthodontist en vraag om advies. De orthodontist kijkt eerst hoe uw tanden of kiezen staan en of een beugel wenselijk is. Wanneer u een beugel nodig hebt, worden er afdrukken van uw gebit en gebitsmodellen gemaakt. Ook maakt de orthodontist gewone kleurenfoto’s (dia’s) en röntgenfoto’s van uw gebit en uw gezicht. Daaruit volgt een behandelplan. Een Orthodontische behandeling duurt meestal twee tot drie jaar. Toch, indien het gaat om zeer gecompliceerde gevallen, kan de behandeling soms langer duren.

Voorafgaand aan de behandeling wordt dus een aantal stappen doorlopen:

  1. Eerste afspraak c.q. consult
    (bespreken wensen en beperkt onderzoek)

  2. Uitgebreid onderzoek en opstellen behandelplan
    (verzamelen gegevens voor het behandelplan)

  3. Bespreken behandelplan

Wanneer deze stappen zijn doorlopen kan worden gestart met de behandeling. De meeste beugels worden eens in de vier tot tien weken gecontroleerd. Daarna krijgt u vaak nog een beugel om het resultaat van de behandeling zo goed mogelijk vast te houden. Zo heeft u heel lang plezier van een gezond en schitterend gebit en een stralende lach!

Als de stand van de kaken (bijvoorbeeld een grote overbeet) of de stand van de tanden (ruimtegebrek of juist grote spleten) niet goed is, kan een orthodontische behandeling nodig zijn. De tandarts kan dan een verwijzing naar de specialist (orthodontist) geven. Maar ook zonder verwijzing is iedereen welkom bij de orthodontist voor een advies. Bedenk daarbij: door de extra opleiding is de orthodontist bij uitstek de specialist die een advies kan geven over eenvoudige en ingewikkelde problemen.

De orthodontist kan dan tijdens een consult informatie geven over voor- en nadelen van een beugelbehandeling. En hij kan de vele mogelijkheden die er tegenwoordig zijn, uitleggen. Het kan ook zijn dat de orthodontist voor de behandeling overlegt met andere specialisten zoals een logopedist, een kaakchirurg of een parodontoloog.

VOOR EEN BEUGEL NAAR DE SPECIALIST

De geneeskunde kent diverse specialisten, zoals bijvoorbeeld een kinderarts, cardioloog of internist. Ook de tandheelkunde kent specialisten, zoals de orthodontist. Orthodontisten houden zich uitsluitend bezig met de behandeling van problemen met de stand van kaken en tanden.

Orthodontisten zijn tandartsen die na de reguliere tandartsenopleiding een vierjarige specialistenopleiding aan de universiteit hebben gevolgd. Orthodontisten moeten verder een actief, verplicht kwaliteitsprogramma volgen. Daardoor heeft de orthodontist een belangrijke meerwaarde. Hij is als geen ander in staat om de vele afwijkingen in kaken, standen van kaken en onregelmatigheden in gebitten op een goede manier te onderzoeken.

Daarnaast is de orthodontist expert in het behandelen van deze afwijkingen en onregelmatigheden. Deze kunnen variëren van enkele scheve tanden tot zeer uitgebreide en ernstige kaak- en gelaatsafwijkingen.

Een orthodontist werkt altijd in teamverband met andere specialisten zoals bijvoorbeeld de kaakchirurg. Dit is nodig wanneer naast de beugelbehandeling ook een kaakcorrectie op volwassen leeftijd nodig is. Ook in specialistenteams die kinderen behandelen met een schisis, wat in de volksmond ook wel een hazenlip wordt genoemd, zit altijd een orthodontist. Als u een orthodontist kiest die lid is van de Vereniging van Orthodontisten dan weet u zeker dat u wordt behandeld door een specialist!

De retentiefase is de stabilisatiefase waarin het resultaat van de beugelbehandeling wordt vastgehouden. De mooie rechte tanden en goed passende kaken moeten natuurlijk goed op hun plaats blijven!

Kort na de verplaatsing van tanden en kiezen en/of de correctie van de kaakstand is de kans erg groot dat zij terug willen groeien naar de oude stand. De orthodontist weet dat en zal daarom een retentiebeugel (laten) maken. Een retentiebeugel kan de nieuwe tand- en kaakstand vasthouden zodat deze in de nieuwe stand vastgroeien.

De retentiefase is héél belangrijk. Deze moet altijd worden afgemaakt. Soms kan na afloop van de behandeling een draadje achter de tanden worden geplaatst om zeker te zijn dat er geen verschuivingen meer plaatsvinden (permanente retentie). Er zijn vele vormen van retentie. De orthodontist zal dit onderwerp zeker bespreken.

RISICO'S EN COMPLICATIES

Een orthodontische behandeling is, zoals iedere medische behandeling, niet geheel vrij van risico’s. Gelukkig komen er in de orthodontie niet vaak complicaties voor, en als ze al voorkomen dan zijn de gevolgen veelal gering.

In het begin van de behandeling moet je aan een beugel wennen. De tanden zijn dan vaak gevoelig. Sommige beugels drukken tegen de kaak, tong of wangen. Meestal nemen de klachten na een paar dagen af. De meeste patiënten zijn na één tot twee weken goed aan de beugel gewend. Na het bijstellen tijdens controlebezoeken, krijg je weer wat last van de beugel.

Als de mondhygiëne niet optimaal is, kunnen vlekjes, gaatjes of andere beschadigingen aan het glazuur ontstaan en kan het tandvlees lokaal wat terugtrekken. Incidenteel kunnen kaakgewrichtsklachten ontstaan, die pijn in het gewricht, hoofd- of oorpijn veroorzaken. Deze klachten kunnen ook zonder orthodontie ontstaan. Klachten aan het kaakgewricht moet je aan de orthodontist melden.

Orthodontische behandeling kan verkorting van de wortels tot gevolg hebben. De oorzaak hiervan is niet duidelijk. Het wel-niet-wel dragen van apparatuur bevordert wortelverkorting evenals nagelbijten en duimzuigen gedurende de behandeling. Wortelverkorting stopt bij beëindiging van de behandeling. Daarnaast kan de zenuw in een tand afsterven en kan de tand verkleuren.